Rens Tienstra onderzocht koorstukken Ton de Leeuw

Rens Tienstra onderzocht koorstukken Ton de Leeuw

In een hoogmis in december droeg Rens Tienstra over zijn toog een feestelijke ‘hood’, een soort capuchon.  Rens vertelt over de betekenis daarvan en over zijn recente onderzoek naar de koorwerken van Ton de Leeuw.

Met de start van dit schooljaar begon Rens als tweede dirigent aan het Muziekinstituut. Vanuit die functie is Rens ondersteunend aan de Magistra Cantus, Sanne Nieuwenhuijsen. Dat is met name zichtbaar in de uitvoerende taken: lesgeven op de Koorschool, repeteren met de koren, en ze verdelen de missen en uitvoeringen. Daarnaast bepalen de beide dirigenten in nauw overleg met de kathedraal welke muziek de liturgie ondersteunt.

Rens studeerde in 2013 af aan het Conservatorium van Amsterdam en behaalde in december 2016 een master Musicologie aan de Universiteit van Birmingham. Musicologie is, heel breed gezegd, de studie van muziek. Waar je op een conservatorium een instrument leert bespelen om stukken uit te voeren, heeft musicologie een meer theoretische benadering. En dat kan alle kanten uit gaan: van gregoriaans tot Bach, van hedendaagse muziek tot kinderkoormuziek.

Componist Ton de Leeuw
Rens koos voor zijn onderzoek voor de latere koorwerken van de Nederlandse componist Ton de Leeuw. Hij licht zijn keuze toe: ‘Deze componist heeft in de laatste jaren van zijn leven een aantal prachtige koorstukken geschreven. En ik wilde die opnieuw in het zonnetje zetten. Veel van mijn docenten aan het Conservatorium van Amsterdam kregen les van hem (hij overleed in 1996). Zo is hij als het ware een beetje mijn ‘muzikale opa’ geworden. Hij inspireert mij.’

Geslaagd met complimenten
Van 5 van zijn koorstukken onderzocht Rens alles wat er ‘maar te onderzoeken viel’ en schreef daarover een thesis (scriptie). Rens: ‘Tussendoor had ik via de e-mail en Skype contact met mijn professor en reisde een paar keer voor overleg naar Birmingham. De thesis werd uiteindelijk beoordeeld door twee professors uit Birmingham en een professor uit Oxford, die grote kenners zijn op dit gebied. Zij concludeerden, op een paar komma’s na, geslaagd met complimenten!’

Lange Engelse traditie
Aan buitenlandse universiteiten leeft al sinds de middeleeuwen de traditie dat geslaagde studenten een zogenaamde ‘hood’ dragen.  Nederlandse universiteiten kennen deze traditie niet.  De hood lijkt op een capuchon en aan de vorm, het patroon en de kleuren kun je aflezen welke studie aan welke universiteit is gevolgd. De hood van de Master Musicologie is in de kleuren zwart en blauw. De capuchon is door de eeuwen heen geëvolueerd in een soort sjaal en de afgestudeerde draagt deze dan ook bij ceremonies of in de liturgie.

Omdat het Bisdom Haarlem-Amsterdam een Engelse traditie kent, ontving Rens met het behalen van zijn diploma een hood van het Muziekinstituut. Rens: ‘In de kathedraal kennen we een Engelse traditie, zo komen er bijvoorbeeld jaarlijks gastkoren uit Engeland hier zingen. En Jan Valkestijn, één van de oud-dirigenten, ontving zelfs een Britse ridderorde voor zijn vele werk voor de Engelse muziek in Nederland. Ook de kleding die wij dragen in de kathedraal komt uit Engeland.’

Rens is blij met de hood en draagt deze met trots op de belangrijkste feestdagen. ‘Hoewel het Jongenskoor de eerste keer dacht dat ik Superman aan het spelen was. Maar ik ben vooral blij met het onderzoek. Daardoor heeft de bibliotheek van Birmingham ook alle werken van Ton de Leeuw aangeschaft. En ik hoop dat zijn muziek nog veel vaker zal klinken.‘ Aldus Rens.

Duitse hood?
In januari 2017 begint Rens met een volgende studie (en tevens laatste). Rens: ‘Ik wil promoveren op het gregoriaans aan de Universiteit van Essen (Duitsland). Dan hoop ik over circa drie jaar op de titel ‘dr. Rens Tienstra’. Maar of ik dan een Duitse hood krijg… .’

Share

Haarlem Koorschool

X